युरोपमा शरण नीतिमा थप कडाइको प्रस्ताव

युरोपमा आप्रवासन र शरणसम्बन्धी नीति थप कडा बनाउने विषयमा बहस तीव्र भएको छ। ग्रीसले ठूलो संख्यामा आप्रवासी एकैपटक प्रवेश गर्ने आपतकालीन अवस्थामा सदस्य राष्ट्रहरूले केही समयका लागि शरण आवेदन रोक्न सक्ने व्यवस्था बनाउन युरोपेली संघसमक्ष प्रस्ताव गरेको छ।

ग्रीसका अनुसार अहिलेको युरोपेली नियमले अचानक ठूलो संख्यामा मानिस आइपुग्दा सदस्य राष्ट्रलाई पर्याप्त रूपमा प्रतिक्रिया दिन सजिलो बनाउँदैन। त्यसैले ठूलो आप्रवासी आगमनलाई व्यवस्थापन गर्न छुट्टै आपतकालीन संयन्त्र आवश्यक रहेको उसको तर्क छ।

यो प्रस्ताव स्पेनको उत्तरी अफ्रिकी क्षेत्र सेउटामा जुलाईमा भएको ठूलो आगमनपछि अघि आएको हो। त्यतिबेला ७२ हजारभन्दा बढी मानिस सेउटा पुगेको घटनाले युरोपमा सीमा नियन्त्रण र शरण व्यवस्थापनबारे नयाँ बहस सुरु गरेको थियो।

शरण आवेदन रोक्ने कुरा के हो?

प्रस्तावको अर्थ सामान्य अवस्थामा युरोपभर शरण आवेदन बन्द गर्ने होइन। ठूलो आप्रवासी संकट वा आपतकालीन अवस्था घोषणा भएको अवस्थामा मात्र अस्थायी रूपमा आवेदन रोक्न सकिने कानुनी व्यवस्था बनाउने विषयमा बहस भइरहेको हो।

ग्रीसको प्रस्तावलाई केही अन्य सदस्य राष्ट्रबाट पनि समर्थन प्राप्त भएको छ। नेदरल्यान्ड्सले पनि ठूलो संख्यामा अचानक हुने आगमनलाई सामान्य शरण प्रक्रियाभन्दा पहिले सीमा व्यवस्थापनको विषयका रूपमा सम्बोधन गर्नुपर्ने धारणा राखेको छ।

तर अधिकारसम्बन्धी प्रश्न पनि उठेको छ

युरोपेली अधिकारीहरूले यस्तो कुनै पनि नयाँ व्यवस्था अन्तर्राष्ट्रिय कानुन र मौलिक अधिकारसँग मिल्नुपर्ने बताएका छन्। त्यसैले प्रस्ताव आए पनि यसले सबै शरण आवेदन स्वतः रोक्न सक्ने अधिकार सदस्य राष्ट्रलाई दिने भन्ने निष्कर्ष निकाल्न मिल्दैन।

यसैबीच, युरोपेली संघका देशहरूले फिर्ता पठाउनेसम्बन्धी नयाँ नियम अघि बढाएका छन्। यसले इटालीलगायत सदस्य राष्ट्रहरूलाई युरोपमा बस्ने कानुनी अधिकार नभएका व्यक्तिको फिर्ती प्रक्रिया थप व्यवस्थित गर्न र सम्भावित रूपमा युरोपबाहिरका ‘return hubs’ प्रयोग गर्न बाटो खोल्नेछ।

इटालीमा यसको असर?

यो ग्रीसको प्रस्ताव हो, इटालीमा शरण आवेदन रोकिएको नयाँ कानुन होइन। अहिले इटालीमा लागू शरणसम्बन्धी नियम र नयाँ युरोपेली आप्रवासन प्रणाली आफ्नै प्रक्रियाअनुसार अघि बढिरहेका छन्।

यदि भविष्यमा युरोपेली संघले आपतकालीन अवस्थामा शरण प्रक्रिया सीमित गर्ने नयाँ कानुनी व्यवस्था स्वीकृत गर्‍यो भने त्यसको इटालीलगायत सदस्य राष्ट्रमा प्रत्यक्ष प्रभाव पर्न सक्छ। तर अहिले नै इटालीमा शरण आवेदन बन्द भएको वा रोकिएको भन्नु सही हुँदैन।

मुख्य कुरा: युरोपमा शरण नीति थप कडा बनाउने राजनीतिक दबाब बढिरहेको छ, तर ग्रीसको प्रस्ताव अहिले प्रस्तावको चरणमा मात्र छ।